Odpowiednia podaż kwasu DHA w ciąży ma istotne znaczenie dla prawidłowego rozwoju mózgu i narządu wzroku dziecka. Zgodnie z zaleceniami Polskiego Towarzystwa Ginekologów i Położników (PTGiP) kobiety ciężarne powinny przyjmować co najmniej 200 mg DHA dziennie, a w grupie podwyższonego ryzyka przedwczesnego porodu nawet do 1 000 mg. Pojawia się jednak pytanie, które źródło DHA wybrać, aby było odpowiednie dla tej grupy najwrażliwszych konsumentów jakimi są kobiety w ciaży – tradycyjny olej rybi czy roślinne DHA pozyskiwane z alg morskich? Coraz więcej specjalistów skłania się ku drugiej opcji. Dlaczego?
Odpowiednie omega-3 dla kobiet w ciąży – dlaczego źródło ma znaczenie?
DHA przenika przez łożysko i aktywnie uczestniczy w rozwoju układu nerwowego dziecka, dlatego jakość spożywanego składnika jest równie ważna co jego dawka. Instytucje zajmujące się bezpieczeństwem żywności zalecają, aby kobiety w ciąży zamiast ryb drapieżnych do spożywania wybierały gatunki ryb mniejszych. W przypadku dodatkowej podaży samych kwasów omega-3 lub samego DHA dobrą alternatywą dla olejów rybich może być roślinne źródło tych składników. Dobrze znanym roślinnym źródłem DHA i kwasów omega-3 są algi morskie, których hodowla zachodzi w kontrolowanych warunkach. Produkcja w kontrolowanych warunkach pozwala na ścisłą kontrolę czystości mikrobiologicznej oraz zawartości metali ciężkich, co dla wielu specjalistów stanowi istotny argument przemawiający za wyborem tej formy DHA w okresie ciąży.
Dowiedz się też, czym jest DHA.
Omega-3 – jakie źródło zalecają eksperci. Sprawdź najnowsze stanowisko konsultantów krajowych.
Kobiety w ciąży, niemowlęta i dzieci to wrażliwa grupa konsumentów. Dlatego ważne jest, aby szczególnie w tej grupie zadbać o odpowiednie źródło kwasów tłuszczowych. jest
Pod koniec 2023 roku powstało Stanowisko napisane przez 9 ekspertów, w tym konsultantów krajowych w dziedzinie pediatrii, neonatologii, gastroenterologii oraz prezesów najważniejszych towarzystw naukowych i ekspertów w dziedzinie żywienia.
W Stanowisku eksperci wskazali jednoznacznie jakie jest zalecane źródło kwasów Omega-3, w tym DHA dla wrażliwych grup pacjentów:
“Suplementy DHA otrzymywane z alg hodowanych w kontrolowanych warunkach powinny znaleźć zastosowanie w populacji osób szczególnie narażonych na szkodliwe działania zanieczyszczeń, takich jak kobiety w ciąży, niemowlęta i dzieci”.
Sprawdź, jakie jest zapotrzebowanie na DHA.
DHA z alg vs olej rybi – najważniejsze różnice
Zarówno DHA z alg, jak i olej rybi dostarczają długołańcuchowych kwasów omega-3. Różnią się jednak pochodzeniem surowca oraz sposobem produkcji.
- Mikroalgi są pierwotnym producentem DHA w ekosystemie morskim. Syntetyzują kwas tłuszczowy, podczas gdy ryby jedynie gromadzą go w swoich tkankach poprzez łańcuch pokarmowy. Tłumaczy to, dlaczego DHA z alg stanowi bezpośrednie źródło omega-3.
- DHA z alg najczęściej występuje w formie triglicerydowej, która wyróżnia się dobrą biodostępnością, porównywalną z wysokiej jakości olejem rybim.
- DHA z alg pozyskuje się w kontrolowanych warunkach hodowlanych, najczęściej w zamkniętych systemach , co pozwala ograniczyć wpływ zmiennych warunków środowiskowych.
- Ryby mogą kumulować metale ciężkie i trwałe zanieczyszczenia organiczne obecne w środowisku morskim, dlatego olej rybi wymaga zaawansowanych procesów oczyszczania (np. destylacji molekularnej). DHA z alg hodowanych w kontrolowanych warunkach minimalizuje z kolei ryzyko bioakumulacji zanieczyszczeń środowiskowych.
- Kwasy omega-3 są wrażliwe na działanie tlenu i temperatury. Stabilność produktu zależy od jakości surowca, sposobu rafinacji oraz dodatku przeciwutleniaczy. Wysokiej jakości preparaty – zarówno z alg, jak i z ryb – powinny być odpowiednio zabezpieczone przed utlenianiem.
Przeczytaj też: DHA algi vs ryby.
DHA z alg w ciąży – co mówią badania naukowe?
Istnieje szereg badań klinicznych, które poruszają temat dodatkowej podaży DHA w ciąży w postaci suplementacji. W ostatnich latach eksperci coraz częściej analizują również, czy źródło DHA (algi lub olej rybi) wpływa na jego biodostępność, jakość oraz efektywność . Dostępne dane wskazują, że pod względem działania biologicznego oba źródła są porównywalne.
- DHA pochodzące z alg i z oleju rybiego wykazuje zbliżoną biodostępność. Organizm w podobnym stopniu wchłania i wykorzystuje obie formy kwasu DHA.
- Badania kliniczne potwierdzają, że DHA z alg jest dobrze tolerowane ijest bezpieczny u kobiet w ciąży (https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/21914458/, dostęp online: 23.02.2026).
Roślinne omega-3 w ciąży – w jakich sytuacjach należy je wybierać?
DHA z alg morskich w ciąży warto rozważyć u wszystkich kobiet ze względu na potwierdzone w badaniach korzyści zdrowotne, natomiast są pewne grupy, u których warto szczególnie zwrócić uwagę na to źródło pochodzenia, zwłaszcza wtedy, gdy:
- kobieta stosuje dietę roślinną (wegetariańską lub wegańską) i chce uzupełnić DHA bez sięgania po produkty odzwierzęce;
- w grę wchodzą względy etyczne – preparaty z alg nie wymagają pozyskiwania surowca z ryb;
- występuje nadwrażliwość lub obawy związane z alergią na ryby, ponieważ DHA z alg nie zawiera białek rybich.
Zobacz, jakie są źródła omega-3.
Roślinne omega-3 w ciąży czy olej rybi? Podsumowanie
Olej rybi i DHA z alg wykazują porównywalną skuteczność biologiczną, jednak różnią się pod względem pochodzenia surowca oraz kontroli procesu produkcji. Roślinne omega-3 są pierwotnym źródłem kwasu tłuszczowego i powstają w ściśle monitorowanych warunkach, podczas gdy olej rybi wymaga dodatkowych etapów oczyszczania i przetwarzania. Bez względu na wybór źródła DHA ważne jest dostarczanie odpowiedniej dawki zgodnie z rekomendacjami PTGiP oraz skonsultowanie suplementacji z lekarzem prowadzącym ciążę. Ostatnie stanowiska ekspertów wskazują na DHA z alg jako zalecena źródło szczególnie dla wrażliwych grup konsumentów takich jak kobiety, w ciąży, niemowlęta czy dzieci.
Bibliografia
- Coletta J., Bell S., Roman A., Omega-3 Fatty Acids and Pregnancy, https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC3046737, [dostęp online: 23.02.2026].
- Fedorova-Dahms I., Marone P., Bauter M., Ryan A., Safety evaluation of DHA-rich Algal Oil from Schizochytrium sp, https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/21914458/, [dostęp online: 23.02.2026].
- Stanowisko Grupy Ekspertów w sprawie suplementacji kwasu dokozaheksaenowego (DHA) i innych kwasów tłuszczowych omega-3 w populacji kobiet ciężarnych, karmiących piersią, niemowląt oraz dzieci i młodzieży, Standardy.pl, https://www.standardy.pl/artykuly/id/198
- Susan E. Carlson, PhD, Wpływ DHA z alg na parametry ciąży i rozwój dzieci
